Cerebral Palsy
Etiology
Zomwe zimayambitsa CP ndizovuta, kuphatikizapo chibadwa komanso zomwe zimapezeka. Zotsirizirazi zimaphatikizapo zinthu asanabadwe, panthawi yobereka, komanso nthawi yoberekera, ndipo nthawi zina alibe zifukwa zomveka. Pakali pano, zinthu zinayi zofunika kwambiri zomwe zimagwirizanitsidwa ndi CP ndi kubadwa msanga kapena kubadwa kwa thupi lochepa, kuperewera kwapathupi kapena hypoxic-ischemic encephalopathy, neonatal hyperbilirubinemia, ndi matenda a intrauterine. Kuphatikiza apo, zochitika za CP zimagwirizana ndi ma genetic factor.
Zinthu zoberekera musanabadwe
Ubwino wa mluza pa kubadwa
Kusuta kwa makolo, kumwa mowa mwauchidakwa, kapena kugwiritsa ntchito mankhwala osokoneza bongo asanabadwe komanso ali ndi pakati zingasokoneze khalidwe la mluza.
Matenda a amayi
Zinthu monga matenda, kupha poizoni, kapena kukhudzidwa ndi ma radiation panthawi yomwe ali ndi pakati zingayambitse kukula kosayenera kwa ubongo.
Perinatal zinthu
Kubadwa msanga
Zingayambitse matenda osiyanasiyana, zomwe zimapangitsa ana kukhala ndi CP.
Zowawa pobadwa
Zinthu monga kubereka mwachangu, kutulutsa vacuum, ndi kuperekera mphamvu kungayambitse kukha magazi mu ubongo.
Hypoxia
Zinthu monga kubereka kwanthawi yayitali, nuchal cord, meconium aspiration, kapena kusagwira bwino ntchito kwa placenta kungayambitse ubongo wa fetal hypoxia.
Hyperbilirubinemia
Zifukwa zingapo zingayambitse jaundice yoopsa kwa ana obadwa kumene, zomwe zingayambitse kernicterus.
Zinthu za nthawi ya Neonatal
Matenda osiyanasiyana, mikhalidwe yoopsa ya ana akhanda, kuvulala muubongo, ndi kutuluka magazi m'mitsempha chifukwa cha vuto la kutulutsa magazi kwa mwana wakhanda angayambitse CP.
Zinthu zachibadwa
Milandu ina ya CP imatha kukhala ndi mbiri yakale ya matenda obadwa nawo. Ngati pali milandu ya khunyu, CP, kapena kulumala kwanzeru mwa achibale apamtima, mwayi wa CP ukuwonjezeka.
Chiwonetsero cha Zachipatala
Mawonetseredwe azachipatala a CP amasiyana pakati pa anthu, makamaka kuphatikiza:
Kuwonongeka kwa magalimoto monga kamvekedwe ka minofu, kugundana kwa minofu, kapena kufooka.
Mavuto okhudzana ndi kaimidwe, zomwe zimapangitsa kuti zikhale zovuta kusunga bwino ndikuwongolera kaimidwe.
Kusokonezeka kwa kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka kayendetsedwe ka anthu.
Zochita zochepa zamagalimoto zomwe zimaphatikizapo kuyenda, kukwawa, ndi kukhala.
Kulephera kulankhula ndi chinenero; odwala ena amatha kukumana ndi zovuta pakulankhulirana komanso kukula kwa chilankhulo.
Kusokonezeka kwa chidziwitso; Ngakhale kuti odwala ambiri a CP ali ndi nzeru zachibadwa, ena akhoza kukhala ndi chidziwitso.
Kufufuza
Kuwunika kwa Neurological: Kumaphatikizapo kuyesa kamvekedwe ka minofu, kuwongolera magalimoto, ndi magwiridwe antchito.
Maphunziro oyerekeza: Ma MRI a muubongo kapena CT scan amathandizira kuzindikira mawonekedwe aubongo omwe sali bwino.
Electroencephalogram (EEG): Imayesa ntchito zamagetsi muubongo.
Kuyeza magazi: Pewani matenda a metabolic ndi matenda ngati zinthu zomwe zingayambitse.
Matenda
Madokotala amazindikira CP makamaka kutengera mbiri yachipatala, zizindikiro, ndi kuyezetsa thupi. Kuphatikiza apo, atha kupempha maphunziro oyerekeza ngati CT kapena MRI kuti adziwe zovuta zilizonse zaubongo, zomwe zimakhala zofunikira pakuzindikira zomwe zimayambitsa CP ndikulosera zam'tsogolo. EEG imathandizira kumvetsetsa ngati kukomoka kulipo, kupereka chitsogozo cha chithandizo. Zofunikira pakuzindikiritsa CP ndi:
Zomwe zimayambitsa zomwe zimachitika asanabadwe, kubadwa, kapena nthawi yaukhanda.
Kupuwala kwapakati kumawonekera muukhanda popanda kupitilira munjira yonse ya matenda.
Kupatulapo matenda omwe amapita patsogolo (monga kusokonezeka kwa metabolic, zotupa) zomwe zimayambitsa kufa ziwalo.
Kupatula kwakanthawi kakulidwe kagalimoto kuchedwa kwa ana abwinobwino.







